De heemkundige kring beheert en onderhoudt twee Lichterveldse landelijke kapellen. Alle twee zijn ze waardevol lokaal erfgoed.

De Kasteelkapel

Op de grondvesten van een veel oudere maar verdwenen kapel werd in 1879 de Kasteelkapel aan de Zwevezelestraat opgericht. Ze kwam er door toedoen van de familie Thibault de Boesinghe, erfgenamen van de families die tijdens het ancien régime de heerlijkheid Lichtervelde in handen hadden. De kapel werd eigendom van de Heemkundige Kring in 1991 en werd het jaar daarop grondig gerenoveerd.

De Kattestraatkapel

De kapel bij de aansluiting Kattestraat / Veldekensstraat dateert uit 1895 en werd opgetrokken door de familie Vanwalleghem uit dankbaarheid voor de miraculeuze genezing te Lourdes van dochter Octavie Vanwalleghem. De heemkundige kring kon de kapel in 2016 in erfpacht nemen en liet ze aansluitend volledig restaureren.

Met het aankomende voorjaar en de Meimaand hebben een paar vrijwilligers van de heemkundige kring beide kapellen schoongemaakt, opgefleurd en weer opengezet voor het publiek. Voor wie een kaarsje wil ontsteken zijn er theelichtjes ter beschikking.

Meer informatie over deze en andere Lichterveldse kapelletjes kan je hier en daar vinden.

Wie in de afgelopen weken/maanden in het Gemeentehuis binnenliep, kon er niet naast kijken. Tegen de muur hangt, stevig ingelijst, het vaandel van de Lichterveldse Sint-Sebastiaansgilde, de vereniging van de handboogschutters. De gilde is waarschijnlijk de oudste vereniging van onze gemeente. Ze werd opgericht in 1554 met octrooi van keizer Karel V, was vrij elitair en kende doorheen goede en slechte tijden een ononderbroken bestaan tot omstreeks 1830. Met de slechte economische toestand en de algemene verarming van de bevolking begon toen een periode van verkwijning en achteruitgang. Uiteindelijk werd de gilde in 1852 opgedoekt.

In 1857 werd de gilde evenwel heropgericht. Een nieuw bestuur en een nieuw vaandel moesten de vereniging weer de status en het elan van vroeger geven. Met een kunstig op zijde geschilderde Sebastiaansfiguur in het centrale veld en het Jeruzalemkruis in de randversiering werd de nieuwe vlag dan ook het uithangbord van de vereniging. De gemeentenaam en het jaartal 1857 vervolledigen het geheel.

Dit vaandel werd jarenlang en door achtereenvolgende voorzitters en/of materiaalmeesters zorgvuldig bewaard. Niemand kon echter verhinderen dat het stuk verouderde, dat de zijden stof broos werd en scheurde en dat het goud zijn glans verloor. Kortom, na anderhalve eeuw was het kunstwerk dringend aan herstelling toe.

Eind 2019 werd het vaandel aan de Heemkundige Kring toevertrouwd, in permanente bruikleen voor bewaring. In de loop van 2022 werd het door een professionele restaurateur in zijn oude glorie hersteld en daarna stevig ingelijst. Dank zij de medewerking van het Gemeentebestuur en de gemeentelijke technische dienst hangt het vaandel nu in de centrale hal van ons Gemeentehuis. Daar is en blijft het zichtbaar voor iedere Lichterveldenaar, boogschutter, heemkundige of belangstellende.

In de leefwereld van vroeger hadden dieren hun eigen onlosmakelijke plaats. Denken we maar aan trekpaarden, hoornveeprijskampen, geitenbonden, rondtrekkende berenhouders e.d.m.

Het is intussen allemaal erfgoed geworden. Met dank aan een specialist uit eigen rangen konden we een en ander in kaart brengen. We trachten van dit beestig erfgoed een beeld op te hangen in de geplande tentoonstelling op Erfgoeddag:

• Waar: Huis Vancoillie Statiestraat 179 – Lichtervelde
• Wanneer:
  • zaterdag 22 april 16 – 18 u.
  • zondag 23 april 10 – 18 u.
  • zondag 14 mei 10 – 12 u.
  • of op afspraak (j-desmet@skynet.be – Tel 051/723538)
• Toegang: gratis

Naar jaarlijkse gewoonte willen wij uw aandacht vragen voor de vernieuwing van het lidgeld.

Ondanks de algemene inflatie willen wij het lidgeld handhaven op het niveau van de vorige jaren. Zoals altijd bieden wij de volgende mogelijkheden:

(*) Portkosten worden in rekening gebracht voor leden buiten Lichtervelde, die het jaarboek niet ophalen bij de voorstelling.

Lid zijn biedt niets dan voordelen:

• Je wordt uitgenodigd op onze lezingen, tentoonstellingen, happenings en andere activiteiten;

• Je bent welkom in ons maandelijks ledencafé ;

• Je hebt gratis toegang tot het documentatiecentrum;

• Tegen het einde van het jaar krijg je het nieuwe jaarboek (inmiddels de 39^ste editie!) al dan niet in combinatie met het nieuwe fotoboek Lichtervelde in Nieuwe prenten 2022-’23 (ook al de 29ste editie!);

• Voor wie het lidgeld tegen 30 april vereffent, reserveren we ook een exemplaar van de Heemkundige Kalender 2024, een hebbeding voor al wie van Lichtervelde houdt.

Gelieve het lidgeld te vereffenen door overschrijving op rekening BE47 0682 0755 6280 met vermelding van de gekozen formule. We hopen u ook dit jaar weer onder onze leden te mogen tellen.

Aan al onze leden,

de beste wensen voor een gezond en voorspoedig 2023!

Namens het bestuur van de heemkundige kring.

Voor het Jaarboek – inmiddels het 38ste sedert de oprichting van de kring in 1985- kropen onze medewerkers in hun pen voor een gevarieerd aanbod van artikels in verband met de geschiedenis van onze gemeente. Goed voor meer dan 200 pagina’s leesplezier en zoals gewoonlijk rijkelijk geïllustreerd.

Een kort overzicht van de inhoud:

• Het lied van ijs en vuur
• Het Vaandel van de Schuttersgilde
• Sinte-Margriete en haar draak
• Een moordzaak te Antwerpen in 1914
• De Paardenverzekering Sint-Elooi (1901-2006)
• Van fietsen, minnen en meloenen
• Middeleeuwse boerenhoven aan de Leysafortstraat
• Het gebeurde 100 jaar geleden in Lichtervelde
• Een wandeling door Lichtervelde anno 1714
• Café In Zwevezele
• Ongevallen met paarden 1780-1955
• Herkent u ze nog ?
• Lichtervelde – Vroeger was het anders
• Heemkundige Kroniek 2021

Leden die hun lidgeld tijdig betaalden, krijgen bij het Jaarboek 2022 gratis de

HEEMKUNDIGE KALENDER 2023

Onze kalender is stilaan een hebbeding geworden voor onze leden en sympathisanten. Ook voor de editie 2023 selecteerden we weer een dozijn foto’s met beelden van oud en nieuw, van natuur en cultuur…

Voorstelling: HUIS VANCOILLIE

Statiestr. 177

Zondag 8 januari - 10u30

We hopen u talrijk op deze voorstelling te mogen ontmoeten.

Wie zijn exemplaar van het nieuwe fotoboek

LICHTERVELDE IN NIEUWE PRENTEN 2021-2022

nog niet afgehaald heeft, kan daarvoor ook op Zondag 8 januari 2023 tussen 11u00 en 12u00 bij ons terecht.

Veel leesplezier…

Rond het thema 'Trots van Vlaanderen' nodigden we professor Maximiliaan Martens uit voor een lezing met als titel 'Jan Van Eyck, een optische revolutie'.

Jan Van Eyck is het boegbeeld van de schilders die werkzaam waren in de 15°eeuw en de titel 'Vlaamse Primitieven' meekregen. Professor Martens is een autoriteit op dat vlak en werkte o.a. mee aan de grote Van Eyck tentoonstelling die in 2020 in Gent plaats vond.

Op Jan Van Eyck en de Vlaamse Primitieven kunnen we terecht trots zijn: hun schilderkunst was van grote invloed op de kunst van die tijd in Europa. Die schilders leefden in de late Middeleeuwen, ten tijde van de rijke Vlaamse steden en de Bourgondiërs, waarover we al één en ander vernamen van Bart Van Loo.

Het wordt ongetwijfeld een boeiende avond , we zullen een stuk wijzer worden over één van Vlaanderens mooiste stukken geschiedenis. Voor deze avond werken we samen met Davidsfonds Lichtervelde.

Leden-tarief: € 8,00
Standaard: € 10,00

Kaarten te verkrijgen bij 
- Luc Haeghebaert via mail: heemkringlichtervelde@skynet.be
- de bestuursleden van de Heemkundige Kring
- de bestuursleden van Davidsfonds Lichtervelde

Wij zijn er even tussen uit…

Het documentatiecentrum is gesloten op 21 en 28 juli 2022. Iedereen terug welkom vanaf 4 augustus.

Op Pinkstermaandag 6 juni is de heemkring opnieuw gastheer voor het voorjaarstreffen van de 'Westhoekpioniers' uit Haringe. Dit is een van de oudste verenigingen in Vlaanderen die bezitters van een oldtimer-auto groepeert.
Oldtimer-auto’s worden tegenwoordig meer en meer bekeken als “rijdend erfgoed”

Alleen auto's van voor 1965 rijden mee.
Momenteel zijn er reeds een 20-tal inschrijvingen. Enkele bezitters van een wagen van een prestigieus automerk zoals Packard, Jaguar of Chevrolet meldden zich reeds aan. De deelnemers aan de rit komen samen in 'De Nieuwen Trolley', het lokaal in de Statiestraat te Lichtervelde. De bolides zijn te bewonderen voor het publiek in de voormiddag tussen 9u30 en 10u30 en over de middag tussen 12u00 en 14u15 op de parking van Action. Een enige gelegenheid voor liefhebbers van blinkend chroom en glimmend koetswerk.

We kijken terug op een geslaagde Erfgoeddag.
Met een hoge opkomst aan belangstellenden mogen we van een succes spreken.

Kon u niet aanwezig zijn, maar u wil toch eens het oude Lichtervelds schoolleven ontdekken ?
Dan kan dit op zondag 8 mei van 10 tot 12 uur.
Of mits afspraak tot 11 mei.

Een afspraak maken kan via:
Filip Van Devyvere 051-722504
Luc Haeghebaert 051-725540